ACTIVITEITEN 2017

Conservatie en nieuwe montage van het Brugse stadsplan van Marcus Gerards - Ann Peckstadt, restauratrice

03 december 2017

In 1561 kreeg Marcus Gerards de opdracht van het stadsbestuur om de stad Brugge in kaart te brengen vooral om aan te tonen hoe goed hun stad bereikbaar was via de zee.
Het was een affiche om Brugge te adverteren bij de buitenwereld en hiermee een economische heropbloei te bevorderen. Met deze kaart bracht Marcus Gerards een meesterwerk tot stand, enig in zijn soort. Ook al was het toen mode in vele steden om een plattegrond te laten maken, geen enkele kon de vergelijking doorstaan met het werk van de Brugse meester. De kaart was 100 cm hoog en 185 cm breed en werd gegraveerd op 10 koperen platen. Tot vandaag is dit de meest gereproduceerde kaart van de stad, die vele Bruggelingen in bezit hebben. Een exemplaar van de eerste druk wordt in het Gruuthusemuseum in Brugge bewaard. De koperplaten werden na de dood van Gerards door zijn halfbroer Gerard Pieters aan de stad Brugge verkocht. Ze worden nu nog steeds in het stadsarchief bewaard en werden tot in de negentiende eeuw regelmatig voor herdrukken gebruikt.

Restauratrice Ann Peckstadt komt vertellen over de restauratie van de kaart die ook te zien is op de najaarstentoonstelling in Groeninge. De ingekleurde kopergravure van het stadsplan van Brugge - vervaardigd door Marcus Gerards in 1562 - is een driedimensionale en zeer gedetailleerde kaart van hoe de stad er toen uitgezien moet hebben. De kaart is samengesteld uit 10 aan elkaar gekleefde vellen handgeschept papier. De algemene toestand van de kaart was bijzonder slecht, vooral door slechte bewaaromstandigheden, maar ook door verschillende oude ondeskundige restauratie-ingrepen. In 1964 werd de kaart (toen al in zeer slechte toestand) verlijmd op een rigide houten plaat. Door de verlijming zijn in de loop der tijd bij veranderingen in klimatologische omstandigheden spanningen ontstaan in de verschillende materialen waarbij extra scheuren en barsten ontstaan zijn in het papier. Om de kaart optimaal te kunnen conserveren was het noodzakelijk om de kaart van deze houten plaat te verwijderen.
Dit was een bijzonder delicate en tijdsintensieve opdracht. Na het losmaken van de kaart werden op de achterzijde oude documenten zichtbaar. Er werd veel aandacht besteed aan het uitwerken van een conservatie-restauratieplan en een nieuwe veilige en zuurvrije montage van de kaart.

De lezing wordt voorafgegaan door een inleiding door Elien Vernackt, wetenschappelijk medewerker van MAGIS Brugge dat dit meesterwerk verder wil ontsluiten MAGIS Brugge is een project van het Bruggemuseum i.s.m. Stadsarchief Brugge en historici van de Katholieke Universiteit Leuven, de Universiteit Gent en de Vrije Universiteit Brussel.

Meer info: www.kaartenhuisbrugge.be/Magis.

Zondag 3 december om 10.30 u.
Vriendenzaal van het Groeningemuseum, Dijver 12, 8000 Brugge
Ingang € 5,00 – gratis voor Vrienden Stedelijke Musea Brugge